Effektiv bələdiyyə institutunun formalaşması yerli özünüidarə birliklərinin fəaliyyətinin səmərəli qurulmasından əhəmiyyətli dərəcədə asılıdır. Bəzən bu cür birliklərə yalnız bələdiyyələrarası əməkdaşlığın bir forması kimi baxılır. Lakin belə yanaşma yerli özünüidarə Assosiasiyalarının statusunu xeyli aşağı salır. Bələdiyyə birlikləri yerli özünüidarə orqanları arasında əməkdaşlıq formatından daha çox, mərkəzi hökumət qarşısında həmin orqanların maraqlarını təmsil edən institutdur. Odur ki, beynəlxalq təcrübədə bələdiyyə Assosiasiyalarının fəaliyyətinin effektivliyi məhz onun öz üzvlərinin maraqlarını təmsil etmə bacarığı əsasında qiymətləndirilir.

Təqdim edilən tədqiqat çərçivəsində Kənd Bələdiyyələri Assosiasiyasının (KBA) timsalında Azərbaycanda yerli özünüidarə birliklərinin fəaliyyəti qiymətləndirilib. Tədqiqat obyekti olaraq yalnız KBA-nın seçilməsi iki amillə bağlıdır. Əvvəla, məlumatlardan da göründüyü kimi, Azərbaycan bələdiyyələrin mütləq əksəriyyəti bu birlikdə toplanıb. Başqa tərəfdən, bu tədqiqat «Oxfam» və İCCO-nun dəstəyilə reallaşdırılan «Azərbaycanda yoxsulluğun azaldılmasında bələdiyyələrin rolunun artırılması» layihəsi çərçivəsində aparılıb. Həmin layihə çərçivəsində isə məhz kənd bələdiyyələrilə əməkdaşlıq edilir. 

Tədqiqat çərçivəsində konkret suallar müəyyən edilib və həmin sullara cavab axtarılıb. Məsələn, hazırda Azərbaycanda KBA-nın fəaliyyəti səmərəlidirmi və bu hansı meyarlar əsasında müəyyən olunmalıdır, beynəlxalq təcrübə əsasında müqayisə apardıqda Azərbaycanın analoji qurumlarının fəaliyyətində hansı fərqli cəhətlər müşahidə olunur, bu qurumların fəaliyyəti Avropa Şurasının standartlarına nə dərəcədə uyğundur və s. kimi suallar layihə ekspertlərinin tədqiqat istiqamətlərini təşkil edib.

Qabaqcıl təcrübələrin obyekti kimi Estoniya, Norveç, Finlandiya, Rusiya, Qırğızıstan və İsveç bələdiyyə birlikiləri seçilib. Eyni zamanda, Azərbaycan KBA-nın fəaliyyətini qiymətləndirmək üçün meyarlar (cəmi 10 meyar) işlənib hazırlanıb. Həmin meyarlar elə seçilib ki, onlar KBA-nın həm institusional, həm də cari fəaliyyətini qiymətləndirməyə imkan verir. Nəhayət, ölkənin müxtəlif regionlarında fəaliyyət göstərən və KBA-da təmsil olunan bələdiyyələr arasında keçirilən sorğular, KBA nümayəndələrindən, yerli özünüidarə problemləri üzrə ekspertlərdən və bu sahəni işıqlandıran media təmsilçilərindən götürülən müsahibələr Assosiasiyanın fəaliyyətini qiymətləndirmək üçün əsas məlumat mənbəyi kimi istifadə olunub.